Stagiaires begeleiden
Goede stagiaires zijn een waardevolle aanwinst voor elk bedrijf. Belangrijke voorwaarde is natuurlijk dat de stagiair nieuwe dingen kan leren en werkervaring op kan doen. Zij werken mee in het team en hebben hierbij regelmatig begeleiding en feedback nodig van een stagebegeleider. Stageplaatsen kunnen van grote invloed zijn op de latere loopbaan van een leerling.
De BPV (Beroeps Praktijk Vorming) Begeleiding Handleiding
In de BPV Begeleiding Handleiding vindt u informatie en tips over hoe u MBO stagiaires optimaal kunt begeleiden. U kunt deze gebruiken naar eigen inzicht of in overleg met het ROC of AOC waar de stagiaire zijn of haar opleiding volgt. In deze handleiding wordt gesproken over ‘leerlingen’. Hier kunt u uiteraard ook lezen ‘stagiaire (BOL)’ of ‘leerling werknemer (BBL)’.
Het sollicitatiegesprek met een potentiële stagiaire/ leerling werknemer
De stageperiode of de Beroeps Praktijk Vorming (BPV) is een belangrijk en groot deel van een middelbare beroepsopleiding. MBO leerlingen voeren het BPV gedeelte van hun opleiding uit op erkende leerbedrijven. In dit stuk kunt u belangrijke aandachtspunten vinden die u kunt gebruiken tijdens een sollicitatiegesprek met een potentiële stagiaire.
Aandachtspunten bij het maken van een afspraak voor een sollicitatiegesprek
- Wat is de datum, plaats en tijd van het gesprek? Probeer dit ook schriftelijk te bevestigen zodat misverstanden kunnen worden voorkomen.
- Bepaal voor het gesprek welke belangrijke informatie u graag van de leerling wilt weten.
- Bepaal voor het gesprek welke informatie over het bedrijf belangrijk is voor de leerling om te weten.
- Leg aan de leerling uit hoe de sollicitatieprocedure verloopt zodat er voor beide partijen duidelijkheid is.
Aandachtspunten bij het sollicitatiegesprek
Voor een aantal leerlingen is het stage sollicitatiegesprek de eerste keer dat ze een sollicitatiegesprek voeren. Probeer het sollicitatiegesprek dan ook in een rustige omgeving te voeren en stel de leerling op zijn of haar gemak.
- Geef globale informatie over het bedrijf die van belang is voor de leerling.
- Maak duidelijke afspraken over de mogelijkheden die u biedt, wat kan de leerling wel of niet leren bij u in het bedrijf?
- Welke stage begeleiding kunt u aan de leerling bieden?
- Is het ook mogelijk om een opdracht van school uit te voeren tijdens de stageperiode?
- Wie is de praktijkbegeleider op het bedrijf en wat kan de leerling van hem of haar verwachten?
- Welke huisregels gelden er bij u in het bedrijf?
- Noteer de exacte stageperiode zodat u rekening kunt houden met uw eigen personeelsplanning.
- Noteer de naam en de contactgegevens van de begeleider op het ROC of AOC zodat u later eventueel ook met hem of haar contact kan opnemen voor overleg of vragen.
- Geef eventueel een rondleiding door het bedrijf voor een betere kennismaking.
- Heeft de leerling recht op vergoedingen? En zo ja, welke zijn dit?
Bij de beroepsbegeleidende leerweg (BBL) is een arbeidsovereenkomst verplicht. De meeste ROC’s en AOC’s hebben hier modellen voor beschikbaar die u kunt aanpassen aan de eigen situatie.
Wanneer u een besluit heeft genomen over of u de leerling wilt en kunt opleiden is het zo prettig mogelijk deze zo spoedig mogelijk door te geven aan de leerling. Zo kunnen de afgewezen leerlingen direct verder gaan zoeken en het risico op studievertraging beperken. Probeer uw beslissing ook te motiveren zodat de leerling hier in de toekomst rekening mee kan houden.
Voor aanvang van de stageperiode moet in ieder geval een praktijkovereenkomst worden gesloten. Deze overeenkomst wordt gesloten door het ROC of AOC, het leerbedrijf, en de leerling. Het ROC of AOC zal een standaard praktijkovereenkomst aanbieden die gezamenlijk wordt aangepast aan de gewenste situatie.
De introductie van nieuwe leerlingen binnen uw bedrijf
Een goede introductie helpt een leerling net als een nieuwe reguliere werknemer zich snel thuis te voelen op het bedrijf. Ook wordt mogelijke onwetendheid over bijvoorbeeld procedures en werkwijzen voorkomen zodat het risico op schade beperkt blijft.
De voorbereiding en introductie
Zorg dat de leerling weet op welke dag, welk tijdstip, waar en bij wie hij/zij zich moet melden op de eerste dag. Zorg dat u dan ook tijd beschikbaar heeft voor een introductie en informeer de stagebegeleider en collega’s over de komst van de nieuwe leerling.
Vermeld duidelijk de huisregels zoals regels over hygiëne, roken, werk- en pauzetijden en ziekteverzuim. Dit voorkomt vervelende misverstanden en zorgt ervoor dat de leerling weet waar hij of zij aan toe is. Regel ook direct de administratieve zaken zoals de loonbelastingverklaring en een kopie van het legitimatiebewijs.
Aandachtspunten bij de introductie
- Introduceer de leerling bij de collega’s.
- Informeer over de eventuele veiligheidsvoorschriften.
- Instrueer de leerling over de werkzaamheden.
- Zorg voor continuïteit in de begeleiding, zeker in het begin is dit erg belangrijk. Stel de leerling ook voor aan de vervangende begeleider zodat bij afwezigheid van de vaste begeleider de leerling wel weet wie bij wie hij of zij terecht kan voor vragen.
Na de introductie
Controleer in het begin regelmatig of alles volgens verwachting verloopt en stuur zonodig bij.
Hetvoortgangsgesprek
Er wordt van u als praktijkopleider/stagebegeleider verwacht dat u regelmatig voortgangsgesprekken voert met de leerling over zijn beroepsmatige ontwikkeling. Op het voortgangsformulier dat u van de leerling ontvangt kunt u de voortgang op de belangrijkste competenties registreren. U kunt de onderstaande checklist gebruiken voor de voorbereiding van het gesprek en als handleiding voor tijdens het gesprek.
1. De opening van het gesprek
- Het doel en de geschatte duur van het gesprek.
- Vraag naar de ervaringen van de leerling over de afgelopen periode.
2. Stel de bespreekpunten vast
- Vertel waarover u het wilt hebben tijdens het gesprek.
- Vraag de leerling of hij/zij hier graag punten aan wil toevoegen.
3. Bespreek per punt
- Wat gaat goed en wat gaat niet zo goed? Probeer dit zo goed mogelijk te motiveren.
- Wat vindt de leerling hier zelf van?
- Laat de leerling oplossingen bedenken, vul eventueel aan wanneer u dit nodig vindt.
4. De afsluiting van het gesprek
- Vat het gesprek samen.
- Maak afspraken en vul het voortgangsformulier in.
- Vraag of alles duidelijk is en of de leerling nog vragen heeft.
Aandachtspunten voor tijdens het gesprek
Is de planning gehaald? Beoordeel de voortgang van de:
- Beroepscompetenties
- Beroepshouding
- Functioneren in het bedrijf
- Persoonlijke ontwikkeling
- De voortgang op school
Laat de leerling zo veel mogelijk zelf reflecteren en zelf oplossingen aandragen.
Informeer naar persoonlijke zaken wanneer u dit nodig acht zoals de thuissituatie, financiële situatie, hobby’s en sport. Soms hebben deze zaken veel invloed op het dagelijks functioneren van de leerling en kan een gesprek met u daarover helpen. Doe dit alleen wanneer de leerling ook echt aangeeft hierover te willen praten, het blijven natuurlijk privé zaken.
Het beoordelingsgesprek
Aan het einde van de stageperiode wordt het beoordelingsgesprek gevoerd. In dit gesprek geeft u uw oordeel over de resultaten en het algehele functioneren van de leerling.
De voorbereiding
Zorg ervoor dat u voor aanvang van het gesprek uw beoordeling al op papier heeft gezet. Hierbij moet u aan de volgende regels denken:
- Beoordeel objectief en onderscheid hoofd- en bijzaken. Zorg dat de leerling ‘bagage’ meeneemt voor zijn of haar toekomst.
- Geef in het gesprek zowel positieve als negatieve punten aan. Het is algemeen bekend dat juist een positieve benadering sterk motiverend werkt.
- Probeer een duidelijke scheiding aan te brengen tussen de beoordeling van de werkprestatie en de beoordeling van het gedrag en de werkhouding. Beoordeel alleen wat de leerling doet, niet wat hij/zij is.
Het gesprek
In principe is het beoordelingsgesprek een eenzijdig gesprek waarin u uw mening geeft over de leerling. Die mening geeft u goed onderbouwd zodat de leerling hier ook daadwerkelijk iets aan heeft voor de toekomst. Blijf objectief en uit uw kritiek op positieve wijze. Neem de tijd voor dit gesprek, het is erg belangrijk voor de leerling.
1. De opening van het gesprek
- Het doel en de geschatte duur van het gesprek.
2. Algemene beoordeling
- Geef uw beoordeling over het geheel genomen, hoe heeft u de leerling ervaren gedurende de stageperiode?
- Vertel op welke punten de beoordeling is vastgesteld.
- Bespreek uw beoordeling per punt.
3. Reactie van de leerling
- Wat vindt de leerling hier zelf van?
- Probeer door te vragen op de reactie van de leerling zodat de leerling zich ook serieus voelt genomen en reacties ook onderbouwd worden.
- Vraag de leerling hoe hij/zij de begeleiding van het bedrijf heeft ervaren. Van de genoemde punten kunt u in de toekomst wellicht goed gebruik maken.
4. De afsluiting van het gesprek
- Vat het gesprek samen en sluit positief af.
Na het gesprek
Na het gesprek legt u de beoordeling schriftelijk vast. Hiervan geeft u ook een exemplaar aan de leerling. Deze schriftelijke vastlegging kunt u eventueel combineren met een getuigschrift. Dit geeft de stageperiode meer betekenis en geeft de leerling een erkenning voor zijn of haar werk wat tevens van pas kan komen bij een volgende sollicitatie.
